نقد کوتاه سجاد مهرگان بر فیلم های جشنواره فجر | تنگه ابوقریب

0
مواجهه با ابژه از پیش  از دست رفته

اول- سینما یعنی “فضا”، فضاسازی فیلم اگر درست باشد می توانی خلا نبود داستان را با آن پوشش بدهی، می توانی کاراکترهای نه چندان درستت را با آن رستگار کنی و حتی دوربین فیلمت که میزانسنی تقلیدی از دوربین های گیم دارد، توجیح کنی. مشخص است تنگه ابوقریب بهرام توکلی طراحی تولید(production designer، در اروپا کارگردان هنری را معادل طراح تولید می دانند) خوبی دارد. دوربین جایی بیرون از گود جنگ نمی ایستد و در خدمت بازیگران و فضای فیلم است. دوربین همراه کاراکترها می دود، می نشیند، استراحت می کند و حتی زخمی می شود. دوربینی که کم “خودآگاه” است و در بیشتر موارد آنچنان در داستان مستحیل شده است که لحظات ناب و شخصی ای را به واسطه “ناخودآگاهش” به نمایش می گذارد.

دوم- تنگه ابوقریب ساخته فیلمسازی اگزیستانس است که لاجرم نمی تواند ضدجنگ باشد. برای انسان اگزیستانس وجود و دفاع از وجود اهمیت ویژه ای دارد و هر آن چیز که در خطرش اندازد با آن به مقابله بر می خیزد. سربازان بهرام توکلی معنا را در دفاع کردن( نه جنگیدن) جست و جو می کنند و فیلم به دور از پوچ گرایی، هستی گرایی در کارزار را مواجهه با ابژه از پیش از دست رفته( Realism based on a loss of reality)، می داند. ابژه گمشده ای که حالا با نزدیک شدن به آن به دنبال سوژه گمشده جهان بینی فیلم هستیم. و سوژه گمشده فیلم بهرام توکلی،” مقاومت” است.

سوم- تنگه ابوقریب برای مخاطبین دهه هفتادی و هشتادی اش پیامی متناسب با سلیقه و باور آن ها دارد. حال اگر این پیام بیشتر شبیه جبهه نورماندی است و حال و هوای کانال های “راه های افتخار” کوبریک را تداعی می کند، مقصر کارگردان نیست.

چهارم- «توکلی»، کارگردان هوشمندی است. سکانس طولانی ابتدای فیلم و مکثش روی صندلی های خالی، پلان های انتهایی که همه چیز اسلوموشن می شود، حتی موسیقی ذهنی و دقیق “حامد ثابت” روی تصاویر، و خلق مواجهه اصلی فیلم، “مقاومت”. نشان از کارگردانی دارد که ابزارش را خوب می شناسد.

اشتراک گذاری

درباره نویسنده

mm

نقدسینما محفلی است که می‌کوشد تولیدات رسانه‌ای ایران و جهان اعم از سینما، تلویزیون و... را همواره با نگاهی نقادانه و منصفانه بررسی کند. باشد که این تلاش اندک ولی صادقانه، مخاطب را جهت انتخاب درست و بهبود فرآیند «دیدن» یاری نماید.

یک پاسخ قرار دهید